Czy wszyscy słyszeli syreny alarmowe? Dlaczego nie było żadnej dodatkowej informacji? Radni pytają prezydenta Żuka

W czwartek tuż przed godziną 4 nad ranem w Lublinie rozległy się syreny alarmowe. Zostały uruchomione związku z zagrożeniem uderzeniami z powietrza, wynikającym z aktywności lotnictwa dalekiego zasięgu Federacji Rosyjskiej wykonującego uderzenia na terytorium Ukrainy.

Sygnał odwołujący alarm nadano po  kilku minutach, około godziny 4:00. Alarmu nie ogłoszono w północnej części województwa. Radni w interpelacji podkreślają, że decyzja o uruchomieniu systemu nie należała do Miasta Lublin:

“Jak  publicznie wyjaśnił rzecznik Wojewody Lubelskiego, Wojewódzkie Centrum Zarządzania  Kryzysowego w Lublinie otrzymało polecenie uruchomienia syren z Rządowego Centrum  Bezpieczeństwa, a Wojewoda Lubelski oraz powiatowe centra zarządzania kryzysowego  wykonały ten obowiązek. Niniejsza interpelacja nie kwestionuje zatem ani zasadności ogłoszenia  alarmu, ani działań organów administracji rządowej, którym ta decyzja przysługiwała.”

Co poszło nie tak?

Skoro syreny zostały włączone i nie miasto o tym decydowało, to czego dotyczy interpelacja? Jak piszą jej autorzy, dwóch kwestii.

“Po pierwsze - stanu technicznego i pokrycia akustycznego gminnych elementów systemu  alarmowania.

Do radnych Klubu Prawo i Sprawiedliwość docierają liczne sygnały od mieszkańców wskazujące, że sygnał alarmowy nie był słyszalny lub był słabo słyszalny w wielu częściach miasta, w szczególności na Felinie, Ponikwodzie, Czubach i Węglinie. Odnotowujemy przy tym, że rzecznik Wojewody Lubelskiego stwierdził publicznie, iż syreny było słychać we wszystkich częściach miasta - rozbieżność między tym stanowiskiem a relacjami mieszkańców wymaga wyjaśnienia w oparciu o dane, a nie o oceny.

Po drugie - działań informacyjnych podjętych przez Miasto.

Mieszkańcy nie otrzymali w czasie zdarzenia wiadomości tekstowych w ramach Alertu RCB, a poza sygnałem syren nie dysponowali informacją o przyczynie alarmu i zasadach postępowania.

Kwestia uruchomienia Alertu RCB nie należy do Miasta, natomiast Miasto dysponuje własnymi kanałami komunikacji - portalem miejskim, mediami społecznościowymi i Miejskim Centrum Zarządzania Kryzysowego - i to sposób ich wykorzystania jest przedmiotem naszych pytań.

Przecież był test

W dalszej części interpelacji radni zwracają uwagę, że dziewięć dni wcześniej, 21 lipca 2026 r. w godzinach 7:00–19:00, na terenie Lublina przeprowadzono próby systemu alarmowego w ramach ogólnopolskiej akcji Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji „ALARM-26.

“Jeżeli sprawdzian ten wykazał braki w słyszalności sygnału, powstaje pytanie, jakie wnioski wyciągnięto z niego przed 30 lipca. Jeżeli braków nie wykazał, powstaje pytanie o rzetelność samego sprawdzianu” - czytamy w piśmie skierowanym na ręce prezydenta Lublina.

Następnie autorzy interpelacji przytaczają szereg przepisów mówiących o obowiązkach samorządu z zakresie ochrony ludności i obrony cywilnej. Potem następują pytania.

Piętnaście pytań radnych do prezydenta

1. O której godzinie i od jakiego podmiotu Miejskie Centrum Zarządzania Kryzysowego Urzędu Miasta Lublin powzięło informację o zagrożeniu z powietrza w nocy z 29 na 30  lipca 2026 r.? Czy była to informacja przekazana przez Wojewódzkie Centrum  Zarządzania Kryzysowego, Rządowe Centrum Bezpieczeństwa, czy z innego źródła?

2. Jakie czynności podjęło Miejskie Centrum Zarządzania Kryzysowego od chwili powzięcia tej informacji do chwili odwołania alarmu? Prosimy o chronologię z podaniem godzin oraz o wskazanie, ilu pracowników pełniło wówczas dyżur. Przypominamy, że art.  20 ust. 1 pkt 1 ustawy o zarządzaniu kryzysowym nakłada obowiązek dokumentowania prowadzonych czynności, dokumentacja ta powinna zatem istnieć.

3. O której godzinie powiadomiono Prezydenta Miasta Lublin lub osobę przez niego upoważnioną oraz czy uruchomiono procedurę całodobowego alarmowania członków miejskiego zespołu zarządzania kryzysowego, o którym mowa w art. 19 ust. 4 ustawy o  zarządzaniu kryzysowym? Jeżeli zespołu nie zwołano — prosimy o wskazanie przyczyn.

4. Które syreny alarmowe na terenie Lublina zostały uruchomione i o której godzinie?  Prosimy o wykaz obejmujący lokalizacje, typ urządzenia oraz potwierdzenie  prawidłowego zadziałania każdego z nich.

5. Jakie komunikaty Miasto Lublin opublikowało własnymi kanałami — na portalu  lublin.eu, w mediach społecznościowych, w Regionalnym Systemie Ostrzegania oraz innych — od chwili uruchomienia syren? Prosimy o wskazanie treści i dokładnych godzin publikacji. Jeżeli do chwili odwołania alarmu Miasto nie opublikowało żadnego  komunikatu, prosimy o wskazanie przyczyn.

6. Ile syren alarmowych funkcjonuje obecnie na terenie Lublina, jakiego są typu, w jakich lokalizacjach zostały rozmieszczone i według jakich kryteriów? Kiedy przeprowadzono ostatnie przeglądy techniczne poszczególnych urządzeń i ile z nich wykazało nieprawidłowości?

7. Czy Miasto dysponuje analizą pokrycia akustycznego terenu Lublina sygnałem syren alarmowych? Jeżeli tak — prosimy o wskazanie daty jej sporządzenia oraz obszarów  pozostających poza skutecznym zasięgiem, ze szczególnym uwzględnieniem Felina, Ponikwody, Czubów i Węglina. Jeżeli takiej analizy nie sporządzono — na jakiej  podstawie oceniana jest skuteczność systemu?

8. Jaki był przebieg i wynik prób systemu alarmowego przeprowadzonych na terenie Lublina 21 lipca 2026 r. w ramach akcji „ALARM-26”? Czy sporządzono z nich raport, jakie wnioski z niego wynikają i czy przed 30 lipca 2026 r. podjęto na jego podstawie jakiekolwiek działania?

9. Rzecznik Wojewody Lubelskiego stwierdził publicznie, że sygnał syren był słyszalny we wszystkich częściach Lublina. Czy Miasto podziela tę ocenę i na jakich danych ją opiera?

10. Ile zgłoszeń od mieszkańców dotyczących niesłyszalności lub słabej słyszalności sygnału  alarmowego wpłynęło do Urzędu Miasta Lublin po próbach z 21 lipca 2026 r. oraz po zdarzeniu z 30 lipca 2026 r. — według stanu na dzień udzielenia odpowiedzi, z podziałem  na dzielnice?

11. Jakie środki finansowe przeznaczono w budżetach na lata 2024, 2025 i 2026 na utrzymanie, modernizację i rozbudowę gminnych elementów systemu ostrzegania i  alarmowania, stosownie do art. 10 ust. 1 pkt 22 ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej? Jakie kwoty w tym zakresie wnioskował Prezydent w trybie art. 10 ust. 2 tej  ustawy i jaka część została wydatkowana?

12. Czy w latach 2025 i 2026 przeprowadzono ćwiczenia z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej, o których mowa w art. 53 ust. 2 ustawy o ochronie ludności i obronie cywilnej? Prosimy o wskazanie dat, informacji czy plan ćwiczeń został zatwierdzony przez Wojewodę Lubelskiego oraz o przekazanie wniosków i rekomendacji z raportów  sporządzonych na podstawie art. 53 ust. 6.

13. Jakie działania informacyjne i edukacyjne dotyczące zasad postępowania po usłyszeniu sygnału alarmowego prowadziło Miasto Lublin w latach 2025–2026, stosownie do art. 10  ust. 1 pkt 14 ustawy? Prosimy o wskazanie form, częstotliwości oraz szacunkowej liczby  odbiorców.

14. Czy w związku ze zdarzeniem z 30 lipca 2026 r. przeprowadzono albo zostanie przeprowadzona analiza funkcjonowania gminnych elementów systemu ostrzegania i  alarmowania, do czego obliguje sprawowanie nadzoru określonego w art. 20 ust. 1 pkt 3 ustawy o zarządzaniu kryzysowym? Jakie wnioski z niej wynikają lub będą wynikać, jakie  działania naprawcze zostaną podjęte i w jakim terminie?

15. Czy Miasto Lublin rozważa wdrożenie własnego kanału powiadamiania mieszkańców  — miejskiego systemu SMS, aplikacji mobilnej lub innego rozwiązania uzupełniającego syreny i Alert RCB? Jeżeli tak — prosimy o wskazanie harmonogramu i szacowanego  kosztu. Jeżeli nie — prosimy o wskazanie przyczyn.

Pod interpelacją podpisało się czworo radnych PiS: Justyna Budzyńska, Tomasz Gontarz, Robert Derewenda iAndrzej Pruszkowski. Prezydent ma 14 dni na odpowiedź