"Konkurs jest sygnałem ostrzegawczym dla szkół"

Stowarzyszenie Umarłych Statutów jest pierwszą i największą w Polsce organizacją bezpośrednio broniącą interesów uczniów.

CZYTAJ TAKŻE: Lublin: Renomowane liceum nominowane do ogólnopolskiego konkursu "Statutowy Absurd Roku"

- Przyświeca nam cel rozpowszechniania wśród polskiej braci uczniowskiej wiedzy o jej prawach i sposobach ich ochrony, pomocy w indywidualnych przypadkach oraz lobbowania za zmianami w prawie czyniącymi polską szkołę wolną od bezprawia i skutecznie przygotowującą do życia w XXI wieku - wyjaśnia Damian Zdancewicz, rzecznik prasowy Stowarzyszenia.

Stowarzyszenie organizuje co roku ogólnopolski plebiscyt na najbardziej niedorzeczną statutową zasadę - "Statutowy Absurd Roku".

Nominacje pochodziły ze zgłoszeń, które przez cały rok napływały do wolontariuszy przeprowadzających interwencje w różnych jednostkach oświatowych. Zwycięzcy zostali wybrani głosowaniu internautów.

Do konkursu zostało nominowanych osiem placówek z całej Polski – w tym roku po raz pierwszy także internaty i bursy, które również działają na podstawie oświatowych przepisów (funkcjonują w nich np. rady pedagogiczne czy samorządy uczniowskie).

- Konkurs jest sygnałem ostrzegawczym dla szkół, których statuty naruszają prawo powszechnie obowiązujące. Mamy nadzieję, że będzie stanowił inspirację do zmian, ale także podniesie świadomość społeczną na temat praw uczniowskich - mówi Daniel Sjargi, wiceprezes Stowarzyszenia i koordynator konkursu na Statutowy Absurd Roku.

W finale tegorocznej edycji znalażł się m.in. XXI Liceum Ogólnokształcące im. Stanisława Kostki w Lublinie, znane również jako „Biskupiak”. W poniedziałek (29 stycznia) ogłoszono wyniki.

Pierwsze miejsce zajęła Szkoła Podstawowa im. Jana Pawła II w Pępowie (powiat gostyński). Organizatorzy podkreślają, że rościła sobie prawo do karania uczniów za to, że po godzinie 22.00 byli poza domem bez opieki rodziców.

- W finale pępowska podstawówka zmierzyła się z lubelskim XXI LO im Stanisława Kostki, które przewidywało kary statutowe za udział ucznia we „wszelkie rodzaju pokazach ciała” - dodaje Damian Zdancewicz.

Na podium znalazła się jeszcze warszawska Bursa nr 6, skreślająca młodych ludzi z listy wychowanków za podjęcie przez nich pracy zarobkowej.

Lubelskie liceum na podium

„Biskupiak”, jest szkołą katolicką i publiczną. - Tzn. że współfinansowana jest z podatków wszystkich mieszkańców i musi przestrzegać tych samych zasad, które obowiązują władze publiczne. W tym także zakaz dyskryminacji z powodów religijnych - wyjaśnia Stowarzyszenie.

Stowarzyszenie podkreśla, że szkoła tymczasem nakazywała uczniom, by wszystkie publiczne wystąpienia ucznia (także te poza szkołą) były „chlubne dla szkoły o charakterze katolickim”. Do tego, szkoła zakazywała udziału we „wszelkiego rodzaju pokazach ciała” – ale nigdzie nie wyjaśniono, o jakie dokładnie pokazy chodzi.

- Takie postanowienia są bardzo ogólne. Mogą być interpretowane w zależności od osobistych przekonań osoby, która akurat wychodzi z pozycji władzy, czyli w tym przypadku nauczyciela lub dyrektora. Nie jest dopuszczalne, by jakiekolwiek prawo było pisane w ten sposób. Jeżeli wprowadzamy jakieś zakazy lub nakazy, to podmiot tych zakazów, czyli obywatel, w tym przypadku uczeń, musi dokładnie wiedzieć, czego mu się zakazuje - tłumaczy Damian Zdancewicz.

- „Biskupiak” jest bardzo ciekawym przykładem. Zajął II miejsce w konkursie o antynagrodę „Statutowy Absurd Roku” za łamanie praw uczniowskich w ewidentny sposób. Natomiast jeszcze w trakcie trwania plebiscytu pochwalił się on tytułem „złotej szkoły” w rankingu Perspektyw. Ta sytuacja w idealny sposób obnaża patologię tego rodzaju zestawień, w których jednostki oświatowe ścigają się na punkty - mówi Emilia Kassner, członkini SUS oraz zespołu konkursowego Statutowego Absurdu Roku.

Kolejne kroki

Wolontariusze i członkowie SUS skierowali lub skierują do kuratorów oświaty wnioski o wszczęcie postępowań, które doprowadzą do usunięcia bezprawnych postanowień.

- Dotyczy to nie tylko tych statutowych przepisów, które były wyróżnione w konkursie, ale także innych przykładów naruszania prawa, jakie znaleźliśmy podczas prowadzonych przez nas kontroli - precyzuje wiceprezes SUS Daniel Sjargi. - W każdej nominowanej placówce było takowych bardzo dużo. W konkursie nominowaliśmy jedynie te, który wydawały się najbardziej niedorzeczne spośród nich.

Stowarzyszenie wraz z ekspertami przygotowało bezpłatny „Statut Nieumarły. Wzór statutu szkoły z komentarzem”, na którym nauczyciele i dyrektorzy mogą się oprzeć chcąc stworzyć zgodny z prawem dokument. Dostępny jest on do pobrania w internetowym serwisie Stowarzyszenia.

Sprawdź portal Lublin24, bądź na bieżąco!

Damian Zdancewicz (1)

Lublin: Renomowane liceum na podium w niechlubnym rankingu