Prawie złotówkę więcej od metra. Które miejskie podatki pójdą w górę, a które opłaty się nie zmienią?

Dokument ma formę załącznika do zarządzenia prezydenta miasta w sprawie założeń do projektu uchwały budżetowej na 2027 r. 

Kwoty niższe niż postulowano

Co wynika z lektury dokumentu? Otóż kołdra jest krótka. I dlatego niektóre obciążenia w przyszłym roku najprawdopodobniej wzrosną.

W załączniku czytamy m.in.: “Ustawa o dochodach jednostek samorządu terytorialnego (JST) z dnia 1 października 2024 roku nie w pełni spełnia oczekiwania JST, ponieważ zakłada zwiększenie realnych wpływów do budżetów samorządowych o kwoty niższe niż postulowano.

(...) w niepełnym stopniu uwzględniono rekompensaty ubytków spowodowane wcześniejszymi zmianami (głównie zmianami podatkowymi wprowadzonymi w ramach tzw. Polskiego Ładu).

Nierozwiązana pozostała także kwestia niedofinansowania w zakresie oświaty i zadań zleconych.”

Jakie wnioski wyciągają autorzy opracowania? “Poziom środków finansowych wpływa na możliwość prowadzenia inwestycji, utrzymania infrastruktury komunalnej oraz zapewnienia mieszkańcom usług publicznych na odpowiednim poziomie. W wielu przypadkach samorządy są zmuszone do ograniczania wydatków, rezygnacji z części planowanych przedsięwzięć lub poszukiwania zewnętrznych źródeł finansowania.”

i dalej:

“(...) konieczna jest optymalizacja i racjonalizacja wydatków bieżących, która jest warunkiem niezbędnym do utrzymania stabilności finansowej miasta w 2027 roku i latach następnych.”

Czy Lublin będzie stać na inwestycje? Będzie przegląd

Z lektury dokumentu wynika, że jedną z kluczowych kwestii w najbliższych latach będzie zapewnienie finansowania planowanych inwestycji.

“Strategicznym wyzwaniem dla zarządzania finansami w 2027 roku i w kolejnych latach będzie, poza zabezpieczeniem niezbędnych środków na realizację podstawowych wydatków bieżących, zagwarantowanie odpowiednich środków na inwestycje w celu zapewnienia warunków finansowych dla realizacji zadań ujętych w Wieloletniej Prognozie Finansowej (WPF) (w tym środków na wkład własny zadań inwestycyjnych współfinansowanych i planowanych do współfinansowania z budżetu Unii Europejskiej).

Stąd w zakresie wydatków majątkowych zakłada się przegląd i analizę zadań pod kątem możliwości realizacji w 2027 roku i latach następnych oraz ubiegania się o dofinansowanie europejskie w ramach perspektywy UE na lata 2021-2027.”

Podatki i opłaty. Co się zmienia, co zostaje bez zmian?

Bez zmian ma pozostać podatek od środków transportowych. Miasto nie ma planów wprowadzenia w 2027 r. opłaty od posiadania psów oraz opłaty targowej.

Nie przewiduje się zmiany cen biletów komunikacji miejskiej, ostatnia podwyżka weszła w życie w lutym tego roku.

Radny Tomasz Gontarz (klub PiS) zwraca jednak uwagę na fragment dokumentu dotyczący właśnie komunikacji miejskiej:

“Na poziom przyszłorocznych dochodów będą miały również wpływ zmiany w siatce połączeń komunikacji miejskiej wprowadzane z uwzględnieniem potrzeb mieszkańców oraz wyników analiz potoków pasażerskich”.

- Mam nadzieję, że zmiany w siatce połączeń nie będą oznaczać cięć połączeń autobusowych - mówi radny.

W 2027 roku miasto nie zamierza wprowadzać zmian w opłatach za wywóz śmieci. Mają obowiązywać wprowadzone w 2025 roku przepisy uzależniające ich wysokość w zabudowie wielorodzinnej od ilości zużytej wody przemnożonej przez stawkę za 1 m3 (13,20 zł).

W zabudowie jednorodzinnej wysokość opłaty ma nadal zależeć od liczby mieszkańców zamieszkujących daną nieruchomość przemnożonej przez stawkę od jednego mieszkańca (42 zł).

“Zakłada się, że pobrane opłaty pozwolą na pokrycie kosztów gospodarki odpadami w mieście, gdyż wprowadzenie nowej metody wyliczenia opłat przełożyło się na uszczelnienie systemu i przyniosło realne korzyści w postaci zwiększenia wpływów do budżetu miasta” - komentują autorzy opracowania.

A co w przedszkolach i szkołach?

W przedszkolach ulgi mają pozostać bez zmian, czyli na poziomie 1,44 zł za każdą rozpoczętą godzinę faktycznego pobytu dziecka ponad bezpłatne 5 godzin. W żłobkach opłata za pobyt dziecka ma się nie zmienić.

Także koszt zostawienia samochodu w jednej z podstref Strefy Płatnego Parkowania w przyszłym roku ma być na tym samym poziomie co w obecnym. Również korzystanie z Lubelskiego Roweru Miejskiego ma kosztować tyle, co dotychczas. Na niezmienionym poziomie mają pozostać opłaty za korzystanie z szaletów miejskich.

W tych sferach planowane są podwyżki

Opłata za pobyt w bursie i internacie wynosząca w tym roku 150 zł miesięcznie ma wzrosnąć w 2027 r. o 10 zł. Mają się też zmienić opłaty za usługi opiekuńcze świadczone przez MOPR.

Miasto przewiduje wzrost stawki za jedną godzinę usług opiekuńczych do poziomu 44,00 zł (o 2,00 zł) oraz specjalistycznych usług opiekuńczych do poziomu 46,00 zł (o 2,00 zł).

Kolejny punkt na liście podwyżek. W górę pójdą opłaty za korzystanie z cmentarzy i urządzeń cmentarnych w Lublinie. Wzrost ma wynieść ok. 5%. Z dokumentu wynika też, że “zakłada się aktualizację” opłat za zajęcie pasa drogowego i dzierżawę gruntów w pasach drogowych dróg publicznych. Nie ma podanej konkretnej informacji, jaki miałby to być wzrost.

Czynsze za mieszkania komunalne

Rok 2026 był dla wielu mieszkańców lokali komunalnych trudny. Musieli zmierzyć się ze skutkami podwyżek składników czynszów. Wzrosła stawka bazowa, podobnie jak koszty ogrzewania. Czy ten trend się utrzyma? Wygląda na to, że tak.

“Zgodnie z przyjętą w mieście polityką czynszową należy dążyć do równania średniej stawki czynszu ze średnią stawką kosztu utrzymania zasobu mieszkaniowego” - czytamy w opracowaniu.

I dalej:

“Ostatnia podwyżka stawki bazowej czynszu o 10% została wprowadzona zarządzeniem Prezydenta Miasta Lublin z dnia 25 listopada 2025 r. Nowe stawki zaczęły obowiązywać od 1 stycznia lub 1 kwietnia 2026 roku w zależności od posiadania tytułu prawnego do najmu lokalu.

W wyniku tego stawka bazowa czynszu za lokale mieszkalne wzrosła do wysokości 8,72 zł/m2, natomiast stawka za najem socjalny lokalu wzrosła do 1,92 zł/m2.

Według stanu na 31.12.2025 roku średnia stawka czynszu wyniosła 6,72 zł/m2, zaś koszt jednostkowy utrzymania lokalu mieszkalnego za 2025 rok wyniósł 9,91 zł/m2.

Zatem średnia stawka czynszu pokrywała około 68% kosztów utrzymania, co oznacza wzrost w porównaniu do 63% za 2024 rok. W związku ze wzrastającymi kosztami utrzymania zasobu mieszkaniowego Gminy Lublin należałoby podejmować konsekwentne działania zmierzające do zrównania średniej stawki czynszu ze średnią stawką kosztu, poprzez m.in. coroczne uwzględnianie wskaźników inflacji oraz wzrostów płacy minimalnej”.  

Kto jeszcze zapłaci więcej?

Głębiej do kieszeni będą zmuszeni sięgnąć w przyszłym roku przewoźnicy, korzystający z przystanków komunikacyjnych i dworców. W 2027 roku zakłada się podniesienie stawek za korzystanie przez przewoźników z Dworca Lublin o planowany średnioroczny wskaźnik inflacji, tj. 2,5%.

A co z podatkami od nieruchomości? W przypadku podatku od nieruchomości dla gruntów związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, bez względu na sposób zakwalifikowania w ewidencji gruntów i budynków proponowana stawka to 1,49 zł. Oznacza to wzrost w stosunku do 2026 r. o 0,04 zł rocznie za 1 m2 powierzchni.

W przypadku budynków mieszkalnych – 1,29 zł, co spowoduje wzrost w stosunku do 2026 r. o 0,04 zł rocznie za 1 m2 powierzchni użytkowej.

Natomiast dla budynków związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej oraz dla budynków mieszkalnych lub ich części zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej proponowana stawka to 36,49 zł. W tym przypadku wzrost w stosunku do 2026 r. wyniesie 0,96 zł rocznie za 1 m2 powierzchni użytkowej.

Będą podwyżki

Pracownicy Urzędu Miasta Lublin i miejskich jednostek (z wyłączeniem pracowników pedagogicznych) mają dostać podwyżki w wysokości "nie mniejszej niż 3%". Wzrost ma być więc wyższy niż zakładana inflacja - 2,5%.

A jakie inwestycje?

W  latach 2027-29 wydatki budżetu miasta na inwestycje mają wynieść 1,1 mld zł. Z tego 371 mln zł to dofinansowania z UE).W dokumencie wymienione są niektóre z planowanych przez miasto na przyszły rok inwestycje.

Budowa i przebudowa ulic: Romera, Berylowej, Pszowian (inicjatywa lokalna) i przedłużenie ul. Zelwerowicza,

budowa budynku mieszkalnego przy ul. Wrońskiej 5 oraz przebudowa oficyny budynku mieszkalnego przy ul. Lubartowskiej 27 (zadania dofinansowane z Funduszu Dopłat),

zakończenie budowy nowej siedziby Szkoły Podstawowej Specjalnej nr 26 w Lublinie (inwestycja dofinansowana z rezerwy celowej budżetu państwa),

modernizacja Zespołu Szkół nr 1 – wymiana pokrycia dachu,

dokumentacja basenu przy Zespole Szkół nr 12,

budowa boiska przy IX LO (realizacja zadania planowana przy dofinansowaniu z Programu rozwoju infrastruktury sportowej w województwach),

budowa kompleksu sportowego Orlik przy SP nr 28 (inwestycje dofinansowane z Programu budowy kompleksów sportowych „Orlik”),

modernizacja boiska do piłki nożnej i wykonanie bieżni okrężnej przy Szkole Podstawowej nr 30 w Lublinie (inwestycja dofinansowana z Programu „Sportowa Polska – Program rozwoju lokalnej infrastruktury sportowej”),

budowa szkoły podstawowej, przedszkola oraz żłobka przy ul. Majerankowej,

modernizacja budynku przy ul. Spokojnej 3 na potrzeby Lubelskiego Centrum Bezpieczeństwa, które ma pełnić funkcję punktu monitorująco-koordynacyjnego i ośrodka łączności, scalającego w codziennej działalności służby ratownicze, komunalne i miejskie Lublina,

dokumentacja budowy budynku biurowego przy ul. Spokojnej 3 - 5 w Lublinie na potrzeby Urzędu Miasta,

przebudowa budynku przy ul. Kapucyńskiej 4,

koncepcja rewitalizacji Pałacu Tarłów.

Z unijnym dofinansowaniem

Osobno wymieniono inwestycje realizowane przy wsparciu środków unijnych.

“(...) planuje się kontynuację, rozpoczęcie lub przygotowanie do realizacji zadań współfinansowanych w ramach perspektywy UE na lata 2021-2027, m.in.:  

projektu: Infrastruktura przystankowa na terenie miasta Lublin, tj: budowa i przebudowa zatok przystankowych wraz z wymianą wiat przystankowych,

projektu budowa i przebudowa dróg rowerowych i chodników, wykonanie wiat i stojaków rowerowych;

projektu: Mobilność indywidualna zintegrowana z systemem transportu miejskiego na terenie miasta Lublin, tj: budowa dróg dla rowerów, chodników, zatok autobusowych, przejść dla pieszych, oświetlenia,  sygnalizacji świetlnej, oznakowania i elementów bezpieczeństwa ruchu drogowego, punktów DIP;

projektu: Rozwój zintegrowanego systemu transportu publicznego na terenie miasta Lublin, tj.: rozbudowa al. Unii Lubelskiej na odcinku od Ronda Lubelskiego Lipca '80 do wysokości zjazdu na teren „VIVO! Lublin” wraz z rozbiórką i budową obiektów mostowych na rzece Bystrzycy, budowa węzła Trześniowska wraz ze skomunikowaniem ze stacją PKP,  

przebudowa ul. Zana na odcinku od al. Kraśnickiej do ul. Nadbystrzyckiej (na zdjęciu niżej),

przebudowa istniejących pętli w celu realizacji punktów ładowania autobusów elektrycznych, przebudowa/rozbudowa infrastruktury przystankowej i okołoprzystankowej z systemem informacji pasażerskiej,

projektu: Niskoemisyjny transport miejski w Lublinie (etap I i II), tj. budowa i modernizacja infrastruktury pieszej i rowerowej oraz przystanków komunikacji zbiorowej, a także zakup bezemisyjnego taboru,

termomodernizacji budynku Przedszkola nr 34 i Przedszkola nr 75,

budowę Parku na Błoniach pod Zamkiem Lubelskim,

utworzenie Centrum Sztuki Dzieci i Młodzieży,  

projektu: Rozwój szkół zawodowych na terenie miasta, tj. przebudowa budynków warsztatów szkolnych Zespołu Szkół Elektronicznych, Zespołu Szkół Energetycznych i Lubelskiego Centrum Kształcenia Zawodowego i Ustawicznego, a także zakup wyposażenia do sal warsztatowych dla każdej ze szkół,

projektu: Bronowicka 3 w Lublinie - społeczny wymiar rewitalizacji, tj. przebudowa budynku przy ul. Bronowickiej 3 zmierzająca do nadania mu nowych funkcji społecznych,

projektu: Rewitalizacja części dzielnicy Tatary w Lublinie, tj.: rozbudowa i przebudowa amfiteatru w dzielnicy Tatary oraz skweru przy ul. Montażowej,

projektu: Kompleksowa rewitalizacja przestrzeni publicznych na obszarze Starego Miasta w Lublinie, tj.: przebudowa Placu po Farze, przebudowa/rozbudowa Placu Rybnego, dostosowanie nawierzchni do osób ze szczególnymi potrzebami, budowa monitoringu na obszarze Starego Miasta, wykonanie multimedialnego Koziołkowego Szlaku Legend,

projektu w zakresie wykonania remontu i przebudowy budynku Trybunału Koronnego.

Teraz budżet

Załącznik do zarządzenia prezydenta miasta w sprawie założeń do projektu uchwały budżetowej na 2027 r. ma charakter kierunkowy. Nie znajdziemy w nim informacji o planowanych dochodach i wydatkach budżetu w przyszłym roku i planowanym deficycie.

- Tymczasem z Wieloletniej Prognozy Finansowej wynikało, że planowany w 2027 r. deficyt budżetowy Lublina ma wynieść 24,9 mln zł - mówi radny Tomasz Gontarz. - Przy czym w założeniach budżetowych ta liczba już się nie pojawia. Zastanawiam się, jak to możliwe, że z poziomu 160 mln zł deficytu w tym roku miasto ma zejść do bez mała 25 mln zł. A zgodnie z tą samą prognozą w 2028 r. miasto ma mieć 44 mln zł nadwyżki. Co to oznacza? Aby to osiągnąć, trzeba albo radykalnie zwiększyć przychody, chociażby poprzez podwyżkę podatków albo ciąć koszty.

Cytowany wyżej dokument jest podstawą do opracowania projektu budżetu miasta na przyszły rok. Głosowanie nad nim odbędzie się najprawdopodobniej w grudniu.