"Pacjent zostanie pozostawiony sam sobie (...) pod drzwiami SOR". Lubelska "Solidarność" alarmuje ws. szpitali

Związkowcy z NSZZ „Solidarność” alarmują w sprawie krytycznej sytuacji w ochronie zdrowia na Lubelszczyźnie. W trakcie poniedziałkowej (9 listopada) konferencji prasowej w Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej zaprezentowali swoją diagnozę problemu oraz skierowali oficjalne pismo do wojewody lubelskiego. Zarzucają Narodowemu Funduszowi Zdrowia brak płatności za nadwykonania, opóźnienia w rozliczeniach oraz niewystarczające środki na ustawowe podwyżki.

"Sytuacja w ochronie zdrowia jest bardzo zła"

– Sytuacja w ochronie zdrowia jest bardzo zła, żeby nie powiedzieć bardziej dobitnie. My według wszelkich prawideł ochrony zdrowia prowadziliśmy na początku profilaktykę, czyli sygnalizowaliśmy, że są problemy. Niestety te problemy były bagatelizowane i nie do końca brane chyba poważnie przez osoby, które mają wpływ na to, jak jest kształtowana ochrona zdrowia w naszym kraju. Przyszedł moment na kolejny punkt, czyli na diagnozę i tę diagnozę postawiliśmy – mówił Ireneusz Pszczoła, przewodniczący NSZZ Solidarność Region Środkowo-Wschodni Lublin.

Zapewnił, że „Solidarność” widzi te problemy. Dodał, że przygotowano pismo, które złożą na ręce wojewody lubelskiego - Krzysztofa Komorskiego.

– Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej jest doskonale wyposażone i z doskonałymi fachowcami, a ogranicza nas to, że nie możemy wykonywać tyle usług medycznych, ile moglibyśmy. Z jakiego względu? Z takim względu, że po prostu Narodowy Fundusz Zdrowia po prostu nie płaci za nadwykonania. Szpital mając na przykład kartę DILO ma obowiązek przyjąć pacjenta, ale czy będzie za to zapłacone, czy nie będzie – tego nie wiadomo. Nie możemy w nieskończoność sponsorować Skarbu Państwa, czy Narodowego Funduszu Zdrowia, czy po prostu Ministerstwa Zdrowia. Więc z tegoż powodu musieliśmy zainterweniować jako Związki i Solidarność. Nie mogliśmy dłużej czekać, bo jak nie dziś, to kiedy, jak nie my, to kto – dodawał Józef Krupa, przewodniczący Organizacji Międzyzakładowej w Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej.

Zaznaczył, że była minister zdrowia (2023-2025) Izabela Leszczyna chociaż obiecywała, że miało być pięknie, jak"za dotknięciem magicznej różdżki miały zniknąć wszelkie problemy".

– Jakoś to nie wyszło, gdzieś ta różdżka zaginęła. Teraz obecna minister zdrowia Jolanta Sobierańska-Grenda w ogóle nic nie obiecuje. Nie ma żadnych rozmów. Prawdopodobnie planują to w 2027 roku. Aż tyle nie możemy czekać. Dlatego, że to są pacjenci onkologiczni, a jak wiadomo wczesna diagnoza daje szansę wyleczenia. Jak może być wczesna diagnoza, jak na zabiegi takie jak rezonans magnetyczny czy inny czekamy półtora roku? Tylko z karty DILO jest 70 dni. Nie możemy pozwolić na to, żeby dalej to trwało - powiedzał Krupa.

Co w piśmie do wojewody?

W piśmie do woejwody wskazano, że jednym z największych zasobów województwa lubelskiego jest mocno rozbudowana sieć jednostek służby zdrowia. Od przychodni POZ, poprzez szpitale na poziomie powiatowym, wojewódzkim, aż do wysokospecjalistycznych, jak Centrum Onkologii Ziemi Lubelskiej i kliniki uniwersyteckie.

- NSZZ Solidarność z rosnącym niepokojem obserwuje obecną sytuację służby zdrowia. Narastający dług Narodowego Funduszu Zdrowia wobec szpitali w powiązaniu z nierealnymi wycenami procedur medycznych, a także ograniczenie możliwości świadczeń refundowanych stanowi realne zagrożenie dla zdrowia publicznego – napisano w piśmie do wojewody lubelskiego.

Dalej podkreślono, że biorąc pod uwagę starzenie się społeczeństwa, a więc zwiększenie potrzeb mieszkańców w zakresie ochrony zdrowia, a także szeroko podkreślane „tsunami onkologiczne”, niepodjęcie wszelkich możliwych, adekwatnych kroków w celu zapewnienia i odwrócenia niekorzystnego kierunku zmian jest działaniem wymierzonym bezpośrednio w ludzi najciężej chorych, zwłaszcza onkologicznie.

– W tych, którzy w największym stopniu potrzebują szybkiej reakcji, wsparcia i pomocy. Tymczasem w konsekwencji zaniechań i podejmowanych błędnych decyzji w zastraszającym tempie wydłuża się czas oczekiwania na wizyty ambulatoryjne, badania diagnostyczne, leczenie szpitalne, zabiegi. Utrudniony staje się dostęp do programów lekowych. Zamyka to drogę ciężko chorym do otrzymania pomocy w odpowiednio krótkim czasie, a tym samym odbiera nadzieję na skuteczne pokonanie choroby – dodano w piśmie.

Autorzy przekonują dalej, że w takiej sytuacji coraz wyraźniej rysuje się widmo ubożenia, niewypłacalności i ostatecznie destrukcji jednostek służby zdrowia, zwłaszcza szpitali. Zaznaczono, że wprowadza się limity na ilość procedur refundowanych, systematycznie powiększa się dług państwa wobec szpitali za te już wykonane, a jednocześnie oczekuje się skracania kolejek i zwiększania dostępności procedur dla pacjentów.

– Na skutek długotrwałego kredytowania państwa przez szpitale w niepokojącym tempie rośnie ryzyko ich niewypłacalności, a więc niemożności wypełniania zasadniczej, powierzonej im misji i wykonywania zadań, do których de facto zostały powołane. Zastanawiającym może być fakt, że pomimo wyraźnej potrzeby reorganizacji finansowania szpitali i powszechnego zaniepokojenia społecznego zaistniałą sytuacją nie są podejmowane żadne kroki mające na celu jej poprawę. Tym samym odnosi się wrażenie, że panuje ciche przyzwolenie na powolny upadek publicznego systemu ochrony zdrowia i zmuszenie obywateli do finansowania sektora prywatnych usług medycznych, przy jednoczesnym płaceniu obowiązkowej daniny na rzecz budżetu państwa – napisano.

Związkowcy oczekują przedstawienia realnego planu poprawy sytuacji finansowej szpitali, począwszy od ustalenia harmonogramu spłat istniejącego zadłużenia za wykonane dotąd procedury, opracowania jasnych reguł bieżącego i terminowego rozliczania usług (również tych nielimitowanych), po propozycje dotyczące nierozwiązanej dotąd kwestii oddłużania szpitali. Priorytetem w tych działaniach należy objąć wysokokosztowne leczenie onkologiczne i kardiologiczne.

– Protestujemy przeciwko zwijaniu Polski powiatowej poprzez likwidację szpitali powiatowych, istotnych zwłaszcza dla społeczności lokalnych i umożliwiających zabezpieczenie kwestii zdrowia publicznego na terenach poza największymi aglomeracjami regionu. Ograniczenie dostępu do opieki zdrowotnej mieszkańcom mniejszych miejscowości graniczy z narażeniem ich na ryzyko utraty zdrowia lub życia w sytuacjach wymagających pilnej pomocy medycznej. Przypominam, że program wyborczy obecnej koalicji rządzącej zawiera propozycje mające na względzie dobro publiczne i niosące nadzieję na bezpieczeństwo zdrowotne dla każdego potrzebującego pomocy. Za szczególnie istotne dla ochrony zdrowia uważamy postulaty dotyczące finansowania systemu ochrony zdrowia – podkreślono.

Jeden z nich dotyczy zniesienia limitów NFZ na leczenie w lecznictwie szpitalnym, dzięki czemu znacząco skróci się czas oczekiwania na konsultacje i zabiegi. Drugi z kolei odnosi się do zapowiedzi: „na obszarach pozbawionych odpowiedniej diagnostyki stworzymy powiatowe centra zdrowia zapewniające powszechny i równy dostęp do diagnostyki, leczenia ambulatoryjnego i świadczeń specjalistycznych. Dzięki odblokowanym środkom unijnym zwiększymy dostępność lekarzy, geriatrów oraz opieki długoterminowej”.

– Szanowny Panie Wojewodo, oczekujemy niezwłocznej reakcji Pana jako przedstawiciela rządu na poziomie lokalnym poprzez interwencję na właściwych szczeblach decyzyjnych w poruszonych kwestiach. Po pierwsze, opracowania harmonogramu spłaty zadłużenia szpitali. Po drugie, przedstawienia jasnych zasad skutecznego i terminowego rozliczania bieżących procedur, również nielimitowanych. Punkt trzeci: objęcia priorytetem działań leczenia onkologicznego i kardiologicznego. Punkt czwarty: zaprzestania likwidacji szpitali powiatowych. Pięć: ustalenia w porozumieniu ze stroną społeczną zasad konsultacji w zakresie organizacji służby zdrowia na poziomie regionalnym. Sześć: przedstawienia sposobu realizacji obietnic wyborczych z 2023 roku w zakresie postulatów dotyczących systemu ochrony zdrowia – apelują związkowcy.

Do pisma odniósł się jeszcze Jozef Krupa.

– Wiemy, że to nie wojewoda załatwi te sprawy – to jest raczej w gestii Ministerstwa Zdrowia i Narodowego Funduszu Zdrowia – ale jest on przedstawicielem rządu na naszym terenie. Chcemy zacząć od wojewody, który wie, gdzie uderzyć, żeby te problemy rozwiązać. Myśleliśmy o tym, żeby tworzyć miasteczka pod Narodowym Funduszem Zdrowia, ale nie chcemy, żeby to wyglądało politycznie – uzupełniał Józef Krupa.

Jak wygląda sytuacja w szpitalach?

Jedną z większych placówek w regionie jest tzw. Szpital Papieski w Zamościu. Przewodniczący Organizacji Zakładowej Samodzielnego Publicznego Szpitala Wojewódzkiego im. Jana Pawła II w Zamościu, Andrzej Szewczuk, przekazał, że placówka boryka się z ogromnymi problemami finansowymi.

– Widzimy, że finansowanie ochrony zdrowia przez ostatnie kilka lat jest coraz gorsze. Zaległości finansowe, które szpital ma, to około 50 milionów złotych. Za ostatnie rok, dwa lata to finansowanie stale się pogarsza. Żeby dobrze świadczyć swoje usługi medyczne, musimy cały ten system finansowania i polityki zdrowotnej mieć u siebie dobrze poukładany. Zaczynając od poradni ambulatoryjnej specjalistycznej – nie można ograniczać przyjęcia pacjenta, który jest chory. Pacjent przyjdzie i zostanie zdiagnozowany. Później dobra diagnostyka, czyli finansowanie badań wysokospecjalistycznych. To, co zostało przedstawione wcześniej, czyli specjalistyka wysoka, musi być finansowane, nie można tego ograniczać. Tak samo nie można tych świadczeń rozliczać po pół roku czy po trzech miesiącach – mówił Andrzej Szewczuk.

Szpital w Zamościu jest placówką publiczną, więc nie korzysta z komercyjnych usług.

– My te pieniądze musimy skądś wziąć. Jeżeli nie mamy swoich, musimy się finansować kredytem, co znowu pogarsza sytuację finansową. Kolejna sprawa to badania onkologiczne i realizacja świadczeń onkologicznych – pacjent onkologiczny jest priorytetem. On musi być leczony, nie można tego odsuwać na później, bo później to będzie za późno – stwierdził Szewczuk. – Mamy radioterapię, chemioterapię, zabiegi operacyjne – to wszystko jest realizowane. Ale świadczenia są finansowane i płacone przez Fundusz z dużym opóźnieniem. Mamy świadczenia medyczne nieuregulowane jeszcze z 2018 roku – jest to około 6 mln zł i sprawa jest w sądzie.

Kolejną dużą placówką jest Szpital Neuropsychiatryczny im. prof. Mieczyslawa Kaczyńskiego przy ul. Abramowickiej w Lublinie.

– Borykamy się z taką samą sytuacją, ponieważ mamy niezapłacone nadwykonania za 2025 rok do tej pory. A więc szpital wykonał pewną procedurę i nie zostało za to zapłacone. Musiał ponieść koszty, a tych pieniędzy z NFZ-u na dzień dzisiejszy nie ma – wskazywał Krzysztof Kasperek, przewodniczący Organizacji Zakładowej NSZZ „Solidarność” przy Szpitalu Neuropsychiatrycznym w Lublinie.

Jak jeszcze dodał, dyrektor szpitala ostatnio przedstawił sytuację z 1 lipca, kiedy zaczęła obowiązywać podwyżka zgodnie z ustawą o minimalnym wynagrodzeniu w ochronie zdrowia.

– Narodowy Fundusz Zdrowia przelał za mało pieniędzy i co miesiąc szpital musi z własnych środków dokładać, aby realizować te wypłaty. Na szczęście realizuje tę podwyżkę, ale niestety ponosi dodatkowe koszty – uzupełniał Kasperek. – Sytuacja jest coraz gorsza. Niech ktoś wreszcie się nad tym zastanowi. Na służbie zdrowia nie da się tak oszczędzać, bo dojdzie po prostu do sytuacji, w której pacjent zostanie pozostawiony sam sobie pod drzwiami Izby Przyjęć albo pod drzwiami SOR – przestrzegał.

Głos zabrał również Mateusz Długopolski - przewodniczący Organizacji Zakładowej NSZZ "Solidarność" Wojewódzkiego Pogotowia Ratunkowego SPZOZ w Lublinie.

– Sytuacja jest tragiczna. Nie wiem, dlaczego społeczeństwo milczy i nie widzi tego problemu – stwierdził Mateusz Długopolski. – Sytuacja sprzed około dwóch tygodni: mój kolega na dyżurze doznał urazu. Chciał zapisać się na zabiegi fizjoterapeutyczne. Termin? Na 2029 rok (...) W ostatnich wyborach obecna władza obiecywała, co to nie będzie. Niestety nie realizuje nic z tych postulatów.